Wikibooks:Lerarenkamer

Welkom in de lerarenkamer van WIKIBOOKS !

Hier kunnen vragen worden gesteld en meningen uitgewisseld. Natuurlijk wordt hier ook koffie geschonken en gedronken. Daar hebben we in het begin van de vorige eeuw dit mooie espresso­apparaat voor aangeschaft.

Technisch nieuws

Hiërogliefen

Nieuw:

Zie Speciaal:Hierogliefen. - Erik Baas (overleg) 26 mei 2025 19:17 (CEST)

Nieuw: Chart-extensie vervangt Graph

De Chart-extensie is nu beschikbaar. Redacteuren kunnen deze nieuwe extensie gebruiken om interactieve datavisualisaties te maken, zoals staaf-, lijn-, vlak- en cirkeldiagrammen. Chart is ontworpen om veel van de functies van de oude Graph-extensie te vervangen. - Erik Baas (overleg) 3 jun 2025 22:57 (CEST)

Zie ook: Help:Chart (wiu). - Erik Baas (overleg) 27 jul 2025 23:07 (CEST)

Nieuwe datumfilters

Nieuwe datumfilters creationdate: en lasteditdate: zijn nu beschikbaar in de wiki-zoekmachine. Hiermee kunnen gebruikers zoekresultaten filteren op de eerste of laatste revisiedatum van een pagina. De filters ondersteunen vergelijkingsoperatoren (bijv. >2024) en relatieve data (bijv. >today-1d), waardoor het gemakkelijker wordt om recent bijgewerkte content of pagina's binnen specifieke leeftijdscategorieën te vinden. - Bron: Wikibooks:Lerarenkamer/Nieuwsbrieven_2025#Tech_News:_2025-41. (Google-vertaling) - Erik Baas (overleg) 6 okt 2025 20:27 (CEST)

Nieuw: Shortcuts

Voor een paar veelgebruikte pagina's in de Wikibooks-naamruimte zijn nu afkortingen beschikbaar:

• kb – Kookboek
  
• ljet – Leer jezelf ecologisch tuinieren
  
• wb:l – Lerarenkamer
  
• wb:tv – Te verwijderen pagina's
  
• wb:zb – Zandbak
  

Niet hoofdlettergevoelig. De afkorting "wb:" wordt in het zoekvenster automatisch omgezet in "Wikibooks:".

Meer shortcuts zijn mogelijk: maak op Wikibooks:X (een of twee letters na de dubbelepunt) een redirect naar Wikibooks:Veelgebruikte pagina, en voeg deze toe aan Wikibooks:Lijst van shortcuts.

- Erik Baas (overleg) 9 aug 2025 19:29 (CEST)

Nieuw:

• Sjabloon:Count - Telt de regels op een pagina of in een stuk tekst, getypt of gekopieerd.
• Sjabloon:Taalcode - bevat nu 55^* taalcodes - bv. {{Taalcode|nl}} geeft "Nederlands".
• Categorie:Babel - Gebruikers naar taal bevat ca. 300 gebruikers, gecategoriseerd naar taal en -niveau.

- Erik Baas (overleg) 15 aug 2025 18:40 (CEST)

Nieuwe sjabloon: Lijst

Maakt een simpele lijst zonder inspringing en zonder dat je na elk item <br> hoeft te typen.

aap
noot
mies

- Erik Baas (overleg) 4 sep 2025 21:18 (CEST)

Net ontdekt dat de extensie "poem" dat ook doet, met wat kleine verschillen in layout. - Erik Baas (overleg) 21 okt 2025 03:53 (CEST)

aap
noot
mies

Tijdelijke accounts

Op 2 september zijn ook op deze wiki de tijdelijke accounts geactiveerd. Anoniem werken blijft mogelijk, maar het IP-adres wordt niet meer zichtbaar. Voor ingelogde gebruikers verandert er niets. Meer info op Help:Tijdelijke accounts. - Erik Baas (overleg) 2 sep 2025 17:56 (CEST)

---

WSBN

@De Wikischim, Ellywa

Bij een bepaald boek staat in de infobox:

nl-3-34-341-00004

met een link naar Wikibooks:Wiki Standaard Boeknummer/WSBNlijst, waar staat:

nl-3-4-1-00004

In de wikicode van die pagina staat dan weer "id="

nl-3-34-341-00004

Maar op heel oude versies van diezelfde pagina staat weer wel

nl-3-34-341-00004

Verwarrend!

• Waarom is dat zo?
• Hoe is dat zo gekomen?
• En is het format met de telkens herhaalde cijfers niet een beetje onzin?

De vorm

nl-3-4-1-00004

voldoet mi. prima om elk boek een uniek WSBN te kunnen geven. Alleen wanneer een van de eerste drie cijfergroepen boven de 9 uitkomt kan de tabel niet meer goed (alfabetisch!) gesorteerd worden.

nl-341-00004

zou nog eenvoudiger zijn, maar beperkt het aantal hoofd-, sub- en subsubgroepen zeker tot 9.

nl-030401-00004

lost beide problemen op, maar of het fraai is... /

In de lerarenkamer werd die vraag 15 jaar geleden ook al gesteld. En op dezelfde pagina wordt het nut van het WSBN zelfs in twijfel getrokken.

En nog een discussie over WSBN uit 2023 in de [1]. Ik zou in elk geval graag één vorm als de enig juiste willen aanwijzen. Graag een ieders' commentaar! - Erik Baas (overleg) 2 aug 2025 03:01 (CEST)

Ik heb werkelijk geen idee hoe dit ontstaan is. Mijn eerste gedachte is: koppelen aan inhoudscategorien is vragen om problemen, maar die keus is nu eenmaal gemaakt. (Ik zou eerder aansluiten bij iets bestaands... ISBN: aanvragen kan, maar kost geld. Dat kan alleen voor een boek dat af is). In elk geval lijkt mij een vorm zonder herhaling van cijfers beter. Groet, Ellywa (overleg) 2 aug 2025 09:07 (CEST)

Ik heb WSBN meen ik ooit eens als parameter aan een of een paar boeken toegevoegd, omdat ik meende dat dit er standaard bij hoorde. Verder is dit hele verhaal met de getallen voor mij nu echt even te technisch. @Erik Baas: Ik begrijp dat je het probleem wat er blijkbaar was, in feite al zelf hebt opgelost? De Wikischim (overleg) 5 aug 2025 11:36 (CEST)

Niet echt. Het grootste probleem is nog steeds dat er twee verschillende formats gebruikt worden voor het WSBN, en dat wordt een flinke ingreep. Waar ben ik nu weer aan begonnen? ;-) - Erik Baas (overleg) 5 aug 2025 15:43 (CEST)

Je bent begonnen aan het terecht opruimen van een ondoordachte actie van waarschijnlijk een wikibookgeest, want de dader licht waarschijnlijk al een tijdje op het kerkhof .

Overigens levert de begrenzing van het tientallig stelsel geen problemen op, net als hexadicimaal, na negen komt "A". Dat levert met sorteren totaal geen problemen op, letters sorteren na cijfers. Het enige is dat als het WSBN uit alleen cijfers bestaat die mogelijk als getallen gesorteerd worden. T.vanschaik (overleg) 5 nov 2025 16:42 (CET)

Frans/Onregelmatige werkwoorden: hulp gevraagd

Zou iemand zich eens willen buigen over Frans/Onregelmatige werkwoorden? Er zijn enkele tientallen woorden aan toegevoegd vanuit Transwiki:Lijst van onregelmatige werkwoorden in het Frans, maar die missen de invulling van een groot aantal kolommen, en dat kan maar beter gedaan worden door iemand die er wél verstand van heeft... ;-) - Erik Baas (overleg) 5 okt 2025 15:15 (CEST)

Al deze informatie over Franse werkwoordsvervoegingen is op zich nu al in uitgebreidere en beter uitgewerkte vorm te vinden in bijv. het Wikiwoordenboek. Zo bezien is de urgence van deze pagina nu ook weer niet zo enorm groot. Invullen is hier verder vrij makkelijk voor wie enige kennis van de taal heeft. Cependant, pas une chose pour maintenant pour moi. De Wikischim (overleg) 5 okt 2025 21:15 (CEST)

Beleid

Omdat er toch zo af en toe vragen over opborrelen heb ik in Categorie:Wikibooks:Beleid een aantal reeds bestaande pagina's verzameld die inzicht kunnen geven in de regels en richtlijnen (term geleend van Wikidata) zoals die in het verleden door de gebruikers zelf zijn gesteld. Kritische blikken gewenst... ;-) - Erik Baas (overleg) 25 okt 2025 11:41 (CEST)

Prima actie. Op dit moment geen opmerkingen hierover. JopkeB (overleg) 25 okt 2025 17:05 (CEST)

Nieuw: SVG

"Scribunto-modules kunnen nu worden gebruikt om SVG-afbeeldingen te genereren. Dit kan worden gebruikt om grafieken, grafieken en andere visualisaties dynamisch via Lua te bouwen, waardoor de noodzaak om ze extern samen te stellen en als bestanden te uploaden, afneemt."

Zie verder: hier. - Erik Baas (overleg) 4 nov 2025 09:12 (CET)

Demo's

    

(aanklikbaar)

• Zie: Sjabloon:SVG

Uitgeverij Neon gaat schoolboeken goedkoper maken

@De Wikischim, Ellywa: De Nederlandse onderwijssector gaat zelf leerboeken schrijven en uitgeven, via Neon. Kan/gaat Wikibooks hierbij nog een rol spelen? Oftewel: waarom gaan ze het wiel opnieuw uitvinden als er al een schitterend platform is? JopkeB (overleg) 5 nov 2025 11:00 (CET)

Lijkt idd. een uitgelezen gelegenheid voor beide partijen! Zonder over de details nagedacht te hebben: zou jij er een berichtje aan willen wagen, via hun contact-pagina? - Erik Baas (overleg) 5 nov 2025 12:16 (CET)

Ja, wil ik wel doen (tenzij Ellywa of iemand anders de PR-persoon bij Wikimedia-NL kent). Nog even een vraag: Werkt de Boekenmaker nu wel of niet? Ik dacht dat ik iets voorbij had zien komen dat het wel werkt, maar in Help:Afdrukken staat nog dat die buiten bedrijf is. JopkeB (overleg) 5 nov 2025 15:57 (CET)

Daar hebben we sindsdien niets meer over vernomen... Anyway, de boekenmaker werkt, voorzover ik dat heb kunnen testen: samenstellen, indelen, opslaan etc., alleen opslaan als pdf dus niet. Uploaden naar pediapress.com werkt, de instellingen aldaar en de preview ook. Verder ben ik nit gegaan, omdat het dan geld gaat kosten.

Maar: op nl.wikipedia en en.wikibooks kun je de boekenmaker inschakelen, wijst niets er op dat het niet of niet goed zou werken, en zijn al vele collecies opgeslagen, maar op en.wikipedia is de hele link verwijderd! (werkt wel, maar alleen via Special:Book). Misschien aldaar in de kroeg oid. eens naar ervaringen informeren? - Erik Baas (overleg) 9 nov 2025 02:10 (CET)

Dank voor de acties en het uitzoeken. Maar zoals je hieronder kunt lezen, zijn de eisen die leraren tegenwoordig aan een platform stellen uitgebreider dan Wikibooks vermoedelijk kan bieden en heb ik het idee van een mail laten varen. JopkeB (overleg) 9 nov 2025 16:44 (CET)

Ik denk dat het zeker handig is om ze even op het reeds bestaan van vergelijkbare content hier op Wikibooks te attenderen. Vrijwel iedereen kent Wikipeda, maar er wordt altijd weer uit het oog verloren dat er een aantal kleine zusterprojecten zoals dit zijn die het "grote project" op bepaalde punten aanvullen. De Wikischim (overleg) 6 nov 2025 11:10 (CET)

Zoals @De Wikischim aangeeft is het zeker handig hen erop te attenderen. Maar leerkrachten verwachten van een digitaal leerplatform dat er wat variatie kan inzetten, met een mix aan tekst-tekeningen-filmpjes-animaties-oefeningen, waarbij de leerkracht gemakkelijk kan kijken wat de leerling precies heeft ingevuld en daar feedback op geven. In Vlaanderen is er bv. ook Lernova educatieve uitgeverij.

Op vlak van Wikibooks inzetten als leerplatform denk ik de verwachtingen dus iets anders zijn. In welke mate hebben jullie weet van leerkrachten in Vlaanderen of Nederland die Wikibooks effectief gebruiken. Zelf ben ik er alvast eentje.

Als je hen contacteert lijkt me het bespreken van licentiemogelijkheden belangrijk. Hoe zien ze dat? Stel dat een leerkracht Neon gebruikt en als licentie 'CC BY-SA 4.0' wil gebruiken. Kan iedereen dat gemakkelijk inloggen op hun platform om er ook effectief gebruik van te maken? Materiaal die daar wordt gemaakt zou dan ook overgenomen kunnen worden binnen Wikibooks.

Of omgekeerd: is het in hun platform mogelijk om snel content van bv. https://commons.wikimedia.org/ in integreren, waarbij uiteraard de licentie wordt gerespecteerd? Mattias.Campe (overleg) 6 nov 2025 11:55 (CET)

Dank allemaal voor jullie reacties. Als dat moderne eisen zijn, denk dat Wikibooks er niet kan voldoen, in ieder geval niet aan de verwachtingen van "gemakkelijk ... kijken wat de leerling precies heeft ingevuld en daar feedback op geven". En het bespreken van licentiemogelijkheden gaat mij te ver, dat lijkt me toch meer iets voor een specialist op dit vlak. Dus ik geef het contact leggen graag over aan iemand die zich beter thuis voelt op dit vlak. JopkeB (overleg) 6 nov 2025 15:13 (CET)

Infobox voor Basiskennis informatica

Basiskennis informatica valt in de Categorie:Wikibooks:Boeken met infobox. Maar ik zie die infobox nergens staan, niet in de hoofdstukken en niet in Categorie:Sjablonen voor informaticaboeken. Is er wel een, maar is die goed verborgen, of bestaat er helemaal geen en moet die nog gemaakt worden? In dat laatste geval: hoe wordt aan een boek de Categorie:Wikibooks:Boeken met infobox toegevoegd? Is er een hik? JopkeB (overleg) 22 nov 2025 09:42 (CET)

Op Basiskennis informatica staat rechtsboven een witte "i" op een blauw schijfje, dat is de link naar de infobox op Wikibooks:Infobox/Basiskennis informatica. PS.: Verwachtte jij misschien een infobox zoals die op Wikipedia bestaan? - Erik Baas (overleg) 22 nov 2025 09:54 (CET)

Dank voor je snelle reactie. Nee, ik verwachtte een sjabloon met de inhoudsopgave, maar ik zie dat dat weer iets anders is. Kwestie is opgelost, ik had me vergist. JopkeB (overleg) 22 nov 2025 11:38 (CET)

Nieuwe sjablonen

• De reeks logische functies (And, Or, Xor en Not) is uitgebreid met {{Nand}}, {{Nor}} en {{Waarheidstabel}}.

Waarheids­tabel: Nand

A	B	A Nand B
0	0	1
0	1	1
1	0	1
1	1	0

Waarheids­tabel: Nor

A	B	A Nor B
0	0	1
0	1	0
1	0	0
1	1	0

- Erik Baas (overleg) 1 dec 2025 20:17 (CET)

Tweefactor-authenticatie (2FA)

"Iedereen die zijn gebruikersaccount wil beveiligen, kan nu gebruikmaken van tweefactor-authenticatie (2FA) (en) . Dit is beschikbaar voor alle geregistreerde gebruikers van alle Wikimedia-projecten. Het maakt deel uit van het Account Security-initiatief (en) . Later is 2FA vereist voor alle gebruikers die beveiligings- of privacygevoelige acties kunnen uitvoeren."

Bron: Tech_News:_2025-50 (en) - Erik Baas (overleg) 8 dec 2025 18:59 (CET)

Over de plaats van Netwerken op Wikibooks

Effeietsanders en anderen: Het boek Netwerken staat nu op de voorpagina bij het onderwerp 9 Diverse. Mij lijkt het eerder bij categorie 6 Samenleving te horen. Mee eens? Het WSBN zou dan ook moeten veranderen. JopkeB (overleg) 9 dec 2025 09:38 (CET)

Het past mi. niet onder een van de subcats, zie Wikibooks:Wiki_Standaard_Boeknummer#6:_Humane_samenleving. En: moet het "Samenleving" of "Humane samenleving" zijn? - Erik Baas (overleg) 9 dec 2025 11:50 (CET)

Wat mij betreft "Samenleving": dat is een breder begrip en staat ook op de voorpagina. Ik zou het op prijs stellen als alle begrippen op de voorpagina overeenkomen met die in het Wikibooks:Wiki Standaard Boeknummer. Bij "Humane samenleving" denk ik als eerste aan een samenleving die humaan is, menselijk, met respect voor de menselijke waardigheid. Niet aan "humaan" als in "van mensen", als tegenstelling tot dierlijk. Bij "Samenleving" denk ik als eerste aan een maatschappij waarin mensen samen leven, hoewel er natuurlijk ook dierlijke samenlevingen zijn. JopkeB (overleg) 9 dec 2025 12:26 (CET)

Wat op de voorpagina staat is ook niet heilig, hoor. ;-) Maar inderdaad, zo'n titel moet op alle pagina's identiek zijn, en de vlag "Samenleving" dekt de lading beter. . Overigens past dit wel in het beeld wat ik van WSBN heb: kleine afwijkingen, net niet compleet, enz. - Erik Baas (overleg) 9 dec 2025 12:37 (CET)

Twee issues:

1) Kan het boek Netwerken worden overgebracht naar categorie 6 Samenleving? Mij lijkt het daar goed te passen. Het gaat over het aangaan en onderhouden van contacten. Volgens Sociaal netwerk hoort het bij sociologie, dus ik zou zeggen bij Catalogus-code 6-1, sociologie & etniciteit. Mee eens?

2) Wij beiden zijn het erover eens dat de coderingen en namen op de voorpagina van Wikibooks gelijk zouden moeten zijn aan de WSBN-codes en -naamgeving. Klopt dat? Zo ja, dan lijkt het mij dat daarvoor eerst een inventarisatie van beide pagina's gemaakt zou moeten worden waaruit de verschillen blijken (twee kolommen) en er daarnaast een derde kolom komt met voorstellen. Vervolgens moeten we het eens worden over de voorstellen en kunnen de uitkomsten worden geïmplementeerd. Vind je dit een goede aanpak? JopkeB (overleg) 9 dec 2025 16:25 (CET)

Portaal:Microsoft Office ...

... is mi. een te groot woord: het gaat om één boek met zes hoofdstukken, waarvan er inmiddels drie naar de wachtruimte of zelfs helemaal weg zijn. Ik stel voor de titel weer te wijzigen in Microsoft Office (zoals die tot mei 2008 was). - Erik Baas (overleg) 11 dec 2025 14:32 (CET)

Uitgevoerd - Erik Baas (overleg) 15 dec 2025 10:47 (CET)