Verklarende woordenlijst biologie voor het secundair onderwijs/G

Uit Wikibooks
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

A · B · C · D · E · F · G · H · I · J · K · L · M · N · O · P · Q · R · S · T · U · V · W · X · Y · Z


- G -
Gist Saccharomyces cerevisiae fluorescentiemicroscopische opname (schaallijn = 10µm).

G0-fase - G1-fase - G2-fase - gal - galactose - gameet - ganglion - gastheer - gastrine - gastrula - gaswisseling - geboortebeperking - geboortecijfer - geconditioneerde reflex - gedaanteverwisseling - gedrag - gedragselement - gedragsketen - gedragssysteem - geel lichaam - geheugencel - gehoorsbeentjes - gekoppelde genen - gele vlek - geleedpotige - gen - genenpool - generatiewisseling - generatio spontanea - genetic drift - genetische code - genetische technologie - genfrequentie - genmutatie - genoom - genoommutatie - genotype - genotypenfrequentie - genus - geslacht - geslachtelijke voortplanting - geslachtscel - geslachtschromosoom - geslachtsgekoppelde genen - geslachtskenmerk - geslachtsorgaan - gesloten kringloop - gevoelige periode - gewenning - gewervelde - gidsfossiel - gifstof - gist - gisting - gladde spier - glad endoplasmatisch reticulum - glomerulus - glucagon - gluconeogenese - glucose - glycerol - glycerylester - glycogeen - glycolyse - Golgi-systeem - gonade - gonadotroop - gonadotropine - granulocyt - grensstreng - grijze stof - groei - groeihormoon - groeischijf - groepsgedrag - grondplasma - grondstofwisseling - grondwater - grote bloedsomloop - guanine - Gymnospermae

G0-fase[bewerken]

Een duidelijke situering van de G0-fase tegenover de celcyclus

.

De G0-fase is een periode waarin een cel in een soort van langdurige of permanente niet-delende toestand verkeert. Daarom situeert de G0-fase zich buiten de celcyclus. Cellen die door celdifferentiatie definitief hun delingsvermogen verliezen, zoals bv. neuronen bevinden zich in G0-fase. Andere cellen, zoals leverparenchymcellen, kunnen enkel onder uitzonderlijke omstandigheden (na bv. een biochemische prikkel) vanuit G0 terugkeren in de celcyclus.

G1-fase[bewerken]

(Gap 1 of eerste interval)
Onmiddellijk na haar ontstaan door celdeling komt de cel in de G1-fase, de eerste fase van de interfase. In deze fase groeit de cel en synthetiseert eiwitten en mRNA. Onder andere worden de enzymen gevormd die nodig zullen zijn voor de replicatie tijdens de S-fase die volgt op de G1-fase.

G2-fase[bewerken]

(Gap 2 of tweede interval of pre-mitotische fase)
Deze fase volgt op de S-fase, tijdens de welke het erfelijk materiaal verdubbeld is. In de G2-fase groeit de cel nog versneld. Er worden ook meer RNA, delingsspecifieke eiwitten en structuurelementen aangemaakt die nodig zullen zijn in de komende mitose.

gal[bewerken]


Zie Wikipedia

galactose[bewerken]


Zie Wikipedia

gameet[bewerken]


Zie Wikipedia

ganglion[bewerken]


Zie Wikipedia

gastheer[bewerken]


Zie Wikipedia

gastrine[bewerken]


Zie Wikipedia

gastrula[bewerken]


Zie Wikipedia

gaswisseling[bewerken]


Zie Wikipedia

geboortebeperking[bewerken]


Zie Wikipedia

geboortecijfer[bewerken]


Zie Wikipedia

geconditioneerde reflex[bewerken]


Zie Wikipedia

gedaanteverwisseling[bewerken]


Zie Wikipedia

gedrag[bewerken]


Zie Wikipedia

gedragselement[bewerken]


Zie Wikipedia

gedragsketen[bewerken]


Zie Wikipedia

gedragssysteem[bewerken]


Zie Wikipedia

geel lichaam[bewerken]


Zie Wikipedia

geheugencel[bewerken]


Zie Wikipedia

gehoorsbeentjes[bewerken]

De gehoorbeentjes zijn de kleinste botjes van het skelet. Zij brengen de geluidstrillingen via een hefboomwerking over van trommelvlies naar het ovale venster. Er zijn 3 gehoorsbeentjes:

  • de hamer of malleus, staat in contact met het trommelvlies en met het aambeeld
  • het aambeeld of incus
  • en de stijgbeugel of stapes, tussen aambeeld en ovale venster.


Zie Wikipedia

gekoppelde genen[bewerken]

Dit zijn genen die op hetzelfde chromosoom gelegen zijn en dus samen overerven. Deze genen vormen een koppellingsgroep.
(Sommige biologieleerboeken verengen de definitie tot genen, die zeer dicht bij elkaar zitten op het chromosoom, zodat crossing-over tussen deze genen zo goed als uitgesloten is.)
Zie Wikipedia

gele vlek[bewerken]


Zie Wikipedia

geleedpotige[bewerken]


Zie Wikipedia

gen[bewerken]

mv. genen (van Lat. generare = verwekken)
Een gen is een specifieke nucleotidesequentie in het DNA die codeert voor één erfelijke eigenschap.

Een gen bestaat uit introns en exons. Na transcriptie worden de introns door het proces van splicing verwijderd uit het pre-mRNA. Enkel de exons bevatten dus de genetische code die uiteindelijk in het mRNA terechtkomt.


Zie Wikipedia

genenpool[bewerken]

Een genenpool is de verzameling van alle allelen voor een bepaald gen in een populatie.
Zie Wikipedia

generatiewisseling[bewerken]


Zie Wikipedia

generatio spontanea[bewerken]


Zie Wikipedia

genetic drift[bewerken]


Zie Wikipedia

genetische code[bewerken]


Zie Wikipedia
Verband tussen nucleotidenvolgorde in DNA en aminozuurvolgorde in eiwitten.

genetische technologie[bewerken]

of gentechnologie of genetische manipulatie of genetische modificatie
Dit is het door de mens handmatig en gericht veranderen van de genen van een organisme. Een gen dat in het ene organisme codeert voor een bepaald eiwit, zal ook in een ander organisme voor eenzelfde eiwit coderen. Door een bepaald gen bij de ene soort te isoleren en over te brengen naar een individu van een andere soort bekomt dit individu dus een nieuwe genetische eigenschap. Deze eigenschap kan dan ook via vermeerdering of seksuele voortplanting doorgegeven worden aan de nakomelingen. Organismen die een gen dragen, afkomstig van een andere soort noemt men transgeen.


Zie Wikipedia

genfrequentie[bewerken]


Zie Wikipedia

genmutatie[bewerken]


Zie Wikipedia

genoom[bewerken]

Het genoom van een organisme is, volgens de moderne genetica, het geheel van erfelijke informatie in een cel. Bij eukaryoten omvat het genoom dus naast één complete set van chromosomen uit de kern ook het DNA in organellen, zoals de mitochondriën.
Zie Wikipedia

genoommutatie[bewerken]


Zie Wikipedia

genotype[bewerken]

Dit is de verzameling van alle allelen bij een individu, m.a.w. de verzameling van eigenschappen die geërfd werd van de ouders.
In de klassieke genetica wordt deze term ook gebruikt om de allelen van het onderzochte erfelijk kenmerk aan te geven. Voorbeeld: iemand die resuspositief bloed heeft kan als genotype DD of Dd hebben (waarbij D het allel resuspositief en d het allel resusnegatief voorstelt)
Zie Wikipedia

genotypenfrequentie[bewerken]


Zie Wikipedia

genus[bewerken]


Zie Wikipedia

geslacht[bewerken]


Zie Wikipedia

geslachtelijke voortplanting[bewerken]


Zie Wikipedia
Proces waarbij verschillende organismen van een soort een combinatie maken van hun genetische materiaal (DNA) en daarmee een jong individu creëren.

geslachtscel[bewerken]


Zie Wikipedia

geslachtschromosoom[bewerken]


Zie Wikipedia

geslachtsgekoppelde genen[bewerken]


Zie Wikipedia

geslachtskenmerk[bewerken]


Zie Wikipedia

geslachtsorgaan[bewerken]

De geslachtsorganen zijn organen die instaan voor de geslachtelijke voortplanting van de soort. Bij de zaadplanten bijvoorbeeld zijn dat de meeldraden en de stampers.
Voor de menselijke voortplantingsorganen:
zie


Zie Wikipedia

gesloten kringloop[bewerken]


Zie Wikipedia

gevoelige periode[bewerken]


Zie Wikipedia

gewenning[bewerken]


Zie Wikipedia

gewervelde[bewerken]

Gewervelden of Vertebraten of Vertebrata
Zie Wikipedia

gidsfossiel[bewerken]


Zie Wikipedia

gifstof[bewerken]


Zie Wikipedia

gist[bewerken]


Zie Wikipedia

gisting[bewerken]


Zie Wikipedia

gladde spier[bewerken]


Zie Wikipedia

glad endoplasmatisch reticulum[bewerken]


Zie Wikipedia

glomerulus[bewerken]


Zie Wikipedia

glucagon[bewerken]


Zie Wikipedia

gluconeogenese[bewerken]


Zie Wikipedia

glucose[bewerken]


Zie Wikipedia

glycerol[bewerken]


Zie Wikipedia

glycerylester[bewerken]


Zie Wikipedia

glycogeen[bewerken]


Zie Wikipedia

glycolyse[bewerken]


Zie Wikipedia

Wikimedia Commons Meer afbeeldingen over dit onderwerp vindt u in Categorie Glycolysis op Wikimedia Commons

Golgi-systeem[bewerken]


Zie Wikipedia
Systeem van parallel gelegen, afgeplatte zakjes, in de nabijheid van het ER; speelt een belangrijke rol in de secretie van eiwitten.

gonade[bewerken]


Zie Wikipedia

gonadotroop[bewerken]


Zie Wikipedia

gonadotropine[bewerken]


Zie Wikipedia

granulocyt[bewerken]


Zie Wikipedia

grensstreng[bewerken]


Zie Wikipedia

grijze stof[bewerken]


Zie Wikipedia

groei[bewerken]


Zie Wikipedia

groeihormoon[bewerken]


Zie Wikipedia

groeischijf[bewerken]


Zie Wikipedia

groepsgedrag[bewerken]


Zie Wikipedia

grondplasma[bewerken]


Zie Wikipedia

grondstofwisseling[bewerken]


Zie Wikipedia

grondwater[bewerken]


Zie Wikipedia

grote bloedsomloop[bewerken]


Zie Wikipedia

guanine[bewerken]


Zie Wikipedia

Gymnospermae[bewerken]

Zie naaktzadigen


A · B · C · D · E · F · G · H · I · J · K · L · M · N · O · P · Q · R · S · T · U · V · W · X · Y · Z


Informatie afkomstig van http://nl.wikibooks.org Wikibooks NL.
Wikibooks NL is onderdeel van de wikimediafoundation.