Naar inhoud springen

Wikijunior:Zonnestelsel/Venus

Uit Wikibooks
Venus
Venus
planeten in ons zonnestelsel
Ons zonnestelsel (overzicht)



Foto waarbij door het wolkendek heen wordt gekeken.
Foto waarbij door het wolkendek heen wordt gekeken.

Venus is vanaf de zon gezien de tweede planeet van ons zonnestelsel. De planeet is vernoemd naar Venus, de Romeinse godin van de liefde. Net als de aarde is het een terrestrische planeet. Venus is ook ongeveer net zo groot als de aarde.

Eigenschappen

[bewerken]
Grootte van Venus vergeleken met die van de Aarde. Venus is net iets kleiner dan de Aarde.

Deze planeet heeft een diameter van 12.104 km. Hij staat bijna 109 miljoen kilometer van de zon verwijderd en heeft geen manen.

Karakteristieken

[bewerken]

Baan en Rotatie

[bewerken]

Venus draait in westelijke richting om haar as, in tegenstelling tot de andere planeten, die in oostelijke richting draaien. De zon komt er dus op in het westen! Bovendien roteert Venus maar heel traag: ze doet er 243 aardse dagen over om één keer om haar as te draaien. Omdat de planeet tegelijkertijd ook om de zon draait, duurt een "dag" (de periode tussen twee zonsopkomsten) toch maar 117 aardse dagen.

Temperatuur en wolkendek

[bewerken]

Venus gaat altijd schuil onder een zeer dik wolkendek van druppels zwavelzuur. De zon en nachtelijke sterrenhemel is dan ook nooit zichtbaar vanaf het Venusoppervlak. Van bovenaf gezien zorgt het wolkendek voor een grote helderheid omdat het veel zonlicht weerkaatst. Vanaf de aarde is Venus hierdoor met het blote oog beter zichtbaar dan welke ster dan ook en als zodanig na de maan het helderste object aan de ochtend- of avondhemel. Aan de onderkant zorgt het wolkendek voor een heftig broeikaseffect waardoor de temperatuur op Venus hoog oploopt. De gemiddelde temperatuur is er met zo'n 480°C zelfs hoger dan op Mercurius. Het geel/oranjekleurige wolkendek draait sneller om de planeet dan dat de planeet zelf draait, waardoor er windsnelheden tot 100 m/s kunnen optreden. Sommige wetenschappers denken dat Venus vroeger veel gelijkenissen met de aarde had maar dat de planeet zijn extreme temperaturen en klimaat kreeg door een losgeslagen broeikaseffect.

Atmosfeer

[bewerken]

De atmosfeer van Venus is zeer dicht en bestaat voor het overgrote deel uit koolstofdioxide, wat het broeikaseffect dat door het wolkendek wordt veroorzaakt nog extremer maakt. De hoge druk (circa 90 bar), de wolken van zwavelzuur, de hoge temperatuur en de koolstofdioxideconcentratie maken ieder denkbare vorm van leven op Venus onmogelijk. Er zijn overigens wel enkele speculaties gedaan over de mogelijkheid van leven op Venus.

Oppervlak

[bewerken]
Venus en Aarde met gelijke schaal met elkaar vergeleken

Op Venus zijn twee grote continentachtige hooglanden te onderscheiden. Op het noordelijke hoogland dat Ishtar Terra heet en ongeveer zo groot is als Australië, bevindt zich veel gebergte. De hoogste top is Maxwell Montes en steekt ongeveer 10 km boven omringende land uit. Op het zuidelijke hoogland ligt Aphrodite Terra dat qua grootte vergelijkbaar is met Zuid-Amerika. Tussen deze hooglanden liggen grote dieptes zoals Atalanta Planitia, Guinevere Planitia en Lavinia Planitia. De dikke atmosfeer zorgt er voor dat de meeste meteorieten al uiteenvallen voordat ze het oppervlak bereiken, waardoor er nauwelijks inslagkraters te vinden zijn op Venus. Met uitzondering van de Maxwell Montes zijn alle bergen, vlaktes en andere geologische structuren vernoemd naar mythologische en echte vrouwen.

Geologische activiteit

[bewerken]

Vermoedelijk heeft Venus geen tektonische platen zoals de aarde, maar als gevolg van grootschalige vulkanische uitbarstingen is de korst continu in beweging en wordt het oppervlak regelmatig overspoeld met lava. Toch zijn de meeste vulkanen niet actief en concentreert het vulkanisme zich in hot-spots, dit zijn plaatsen waar warm, vast gesteente boven het oppervlak komt.

Venus-overgang

[bewerken]

Een Venus-overgang is een zeldzaam verschijnsel waarbij Venus exact tussen de zon en de de aarde in staat en is vergelijkbaar met de zonsverduistering. Deze Venus-overgangen komen paarsgewijs vier keer voor in een vast patroon dat zich elke 243 jaar herhaalt. Tussen de eerste en tweede overgang zit acht jaar. 121,5 jaar later komen de derde en vierde overgang voor, wederom met een tussenpauze van acht jaar. Na 105,5 jaar begint deze sequentie weer opnieuw. Op 8 juni 2004 ging zo'n serie van start. De daaropvolgende overgang vindt plaats op 6 juni 2012. De derde en vierde overgang vinden plaats op respectievelijk 11 december 2117 en 8 december 2125.

Verkenning

[bewerken]

Na de zon en de maan is Venus gedurende de ochtend en avond één van de meest prominent aanwezige hemellichamen. De Babyloniërs beschreven Venus al rond 1600 v. Chr. en noemden de planeet Nindaranna. Bij de Sumeriërs was Venus bekend als Dil-bat of Dil-i-pat.

Mariner 2

Mariner 2

[bewerken]

Mariner 2 was de eerste succesvolle ruimtesonde die in 1962 naar Venus vertrok. Met dit ruimtevaartuig werd onderzoek gedaan naar zonnewind en het vloog in 1963 langs Venus waarbij ontdekt werd dat er onder het relatief koele wolkendek een zeer heet oppervlak schuil ging. Ook werd met de Mariner 2 vastgesteld dat Venus niet over een magnetisch veld beschikt.

Venera 3

[bewerken]

Het eerste ruimtevaartuig dat daadwerkelijk op Venus landde was de Russische Venera 3 in 1966. De landing was echter dusdanig hard dat het vaartuig onmiddellijk daarna als verloren moest worden beschouwd. Later zijn er andere Venera-sondes naar Venus gestuurd die meer succes hadden. De meeste apparatuur hield het er niet langer dan een half uur uit, vanwege de extreme druk van 90 atmosfeer, de extreem hoge temperatuur en de zwavelzuurregens.

Venera 9

[bewerken]

In 1975 bereikte Venera 9 een baan rond Venus met aan boord een arsenaal aan camera's en spectrometers. Deze ruimtesonde heeft zeer veel foto's en informatie over de samenstelling van het wolkendek, ionosfeer en magnetosfeer naar de aarde teruggestuurd.

Venus Express

[bewerken]

Eind 2005 werd er begonnen met een door de ESA georganiseerde reis van een ruimtesonde naar Venus. Deze ruimtesonde, de Venus Express, is op 11 april 2006 in een baan om de planeet gebracht. De sonde zal de atmosfeer en het wolkendek in detail bestuderen en een globale kaart van de oppervlaktetemperatuur maken.

Waarnemen

[bewerken]
de maan en Venus

Venus is na de zon en de maan het helderste object aan de hemel en vaak opvallend aanwezig als "morgenster" of "avondster". Omdat de baan van Venus binnen die van de aarde ligt staat Venus nooit ver van de zon en komt daarom nooit meer dan een paar uur voor zonsopgang op of gaat nooit meer dan een paar uur na de zon onder. Zelfs overdag is Venus met enig zoekwerk te zien. Met een telescoop is te zien dat Venus net als de maan fasen vertoont (ontdekt door Galileo Galilei).

[bewerken]
Informatie afkomstig van https://nl.wikibooks.org Wikibooks NL.
Wikibooks NL is onderdeel van de wikimediafoundation.