Pools/Naamvallen/Accusatief

Uit Wikibooks
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Accusatief

De accusatief (Latijn: dare, datum = geven, gegeven, Pools: Biernik) of vierde naamval geeft zoals in veel talen het direct object weer, dat wil zeggen de zaak in een zin waarop de door het werkwoord uitgevoerde handeling direct betrekking heeft, ofwel het lijdend voorwerp.


Onzijdig zelfstandig naamwoord
Bij onzijdige zelfstandige naamwoorden is de accusatief zowel in het enkel- als in het meervoud geheel gelijk aan de nominatief.


Pools Nederlands
Piję piwo Ik drink bier
Widzę krzesła ik zie de stoelen



Mannelijk zelfstandig naamwoord
Bij mannelijke zelfstandige naamwoorden vertoont de accusatief de volgende kenmerken:
1) wanneer het woord iets bezields aanduidt krijgt de accusatief in het enkel- en meervoud dezelfde uitgangen als de genitief, dus -a, en -ów, wanneer het woord naar personen verwijst (facet), maar in het meervoud de uitgang -y van de nominatief wanneer naar dieren wordt verwezen (kot).
2) Wanneer het woord iets onbezields aanduidt (komputer), is de accusatief zowel in het enkel- als in het meervoud gelijk aan de nominatief.


Pools Nederlands
Widzę faceta Ik zie de/een jongen/man
Widzę facetów Ik zie (de) jongens/mannen
Widzę kota Ik zie de/een kat
Widzę koty Ik zie (de) katten
Widzę komputer Ik zie de/een computer
Widzę komputery Ik zie (de) computers
Widzę dom Ik zie het/een huis
Widzę domy Ik zie (de) huizen


Vrouwelijk zelfstandig naamwoord
Bij vrouwelijke zelfstandige naamwoorden verandert de uitgang -a van de nominatief over het algemeen in . In het meervoud is de accusatief in vorm gelijk aan de nominatief.


Pools Nederlands
Piję kawę Ik drink koffie
Widzę dziewczynę Ik zie het meisje
Widzę dziewczyny Ik zie (de) meisjes
Widzę mrówki Ik zie (de) mieren
Piotr kocha Kasię Piotr houdt van Kasia


De signalerende werkwoorden voor de accusatief zijn:


Pools Nederlands
mieć hebben
lubić houden van
zobaczyć zien


De volgende voorzetsels kunnen worden gecombineerd met de accusatief:


Pools Nederlands
przez, przed door
na, nad op (wanneer een beweging wordt uitgedrukt)
po na
za achter
pod onder (wanneer een beweging wordt uitgedrukt)
w, we in
między tussen
Informatie afkomstig van http://nl.wikibooks.org Wikibooks NL.
Wikibooks NL is onderdeel van de wikimediafoundation.