Wikijunior:Mens en maatschappij

Uit Wikibooks
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Detail of Les tres riches heures - March.jpg

Geschiedenis[bewerken]

Herodotus Massimo Inv124478.jpg

Jagers en boeren (tot 3000 v.C.)[bewerken]

De levenswijze van jagers en verzamelaars[bewerken]

Leg uit waarom jagers-verzamelaars nomaden waren.

Leg uit dat het ontbreken van schriftelijke bronnen in de prehistorie van belang is voor onze kennis van deze tijd.

Het ontstaan van landbouw en landbouwsamenlevingen[bewerken]

Leg veranderingen uit die het gevolg waren van de agrarische revolutie.

Beschrijf hoe de boeren dachten over het leven na de dood.

Het ontstaan van de eerste stedelijke gemeenschappen[bewerken]

Beschrijf de politieke, economische en sociale veranderingen die het gevolg waren van het ontstaan van stedelijke gemeenschappen.

Grieken en Romeinen (3000 v.C. - 500 n.C)[bewerken]

Burgerschap en wetenschappelijk denken in de Griekse stadstaat[bewerken]

Maak het verschil duidelijk tussen een mythologische en een rationeelwetenschappelijke verklaring van de wereld

Vergelijk de Atheense democratie met de huidige vorm van democratie in Nederland.

De verspreiding van de GrieksRomeinse cultuur en de confrontatie met de Germaanse cultuur[bewerken]

Geef een beschrijving met voorbeelden van de Griekse en Romeinse bouwkunst en beeldhouwkunst.

Geef een beschrijving met voorbeelden van de uitwisseling van de Grieks- Romeinse en de Germaanse cultuur.

Het christendom in het Romeinse Rijk: van verboden tot enig toegestane godsdienst[bewerken]

Beschrijft hoe het christendom ontstond.

Beschrijft de leer van het christendom in hoofdlijnen.

Legt uit hoe het christendom zich in het Romeinse Rijk kon verspreiden.

Monniken en ridders (500 - 1000)[bewerken]

De verspreiding van het christendom in Europa[bewerken]

Geef voorbeelden van de wijze waarop het christendom zich in Europa verspreidde.

Ontstaan en verspreiding van de islam[bewerken]

Beschrijf hoe de islam ontstond.

Beschrijf de leer van de islam in hoofdlijnen.

Beschrijf hoe de islam zich verspreidde.

Hofstelsel en horigheid[bewerken]

Beschrijf de agrarische samenleving aan de hand van het hofstelsel en het verschijnsel horigheid.

De verhouding tussen heer en vazal[bewerken]

Beschrijft het feodale stelsel.

Monniken en ridders[bewerken]

Steden en staten[bewerken]

Ontdekkers en hervormers[bewerken]

Regenten en vorsten[bewerken]

Pruiken en revoluties[bewerken]

Burgers en stoommachines[bewerken]

Wereldoorlogen[bewerken]

Televisie en computer[bewerken]

Aardrijkskunde[bewerken]

Burgerschap[bewerken]

Ben je je bewust van jouw rol in je omgeving en in de wereld? Hoe kun je kritisch kijken naar de samenleving nu en in de toekomst?

Leefbaarheid[bewerken]

Muurschildering op flat Hofgeest Oost, Bijlmermeer. - Richardkiwi

Beschrijf de leefbaarheid van je eigen regio of buurt

  • Zijn er voldoende voorzieningen? (scholen, winkels, parkeerfaciliteiten, openbare verlichting, groen en openbaar vervoer)
  • Hoe is het met de veiligheid gesteld? (inbraak, drugsgebruik, vandalisme en verkeer)
  • Hoe is het met het milieu gesteld? (vervuiling, zwerfvuil, bodemverontreiniging, luchtkwaliteit en geluidsoverlast)
  • Hoe is de kwaliteit van de openbare ruimte? (straatbeeld/leegstand, parkeren, onderhoud van straten, parken en speeltoestellen)
  • Hoe is de sociale omgeving? (buurtcontacten en vormen van burenhulp)
  • Wordt er ingegrepen als regels worden overtreden? (snelheidslimiet, overlast op straat)
Vondelpark in Amsterdam - kirkandmimi

Verklaar de leefbaarheid van je eigen regio of buurt

  • Wie zorgen er voor de inrichting van de omgeving?
  • Wie zorgen er voor de verzorging en het onderhoud van de omgeving?
  • Hoe komt het dat er wel of geen overlast is?
  • Waardoor zien en helpen buren elkaar juist wel of niet?
  • Hoe komt het dat regels al of niet worden overtreden?
Nijmegen (Oranjesingel Centrum) - Roger Veringmeier

Verklaar verschillen in leefbaarheid tussen gebieden binnen je eigen regio.

  • Welke verschillen zijn er in leefbaarheid?
  • Waar hebben deze verschillen mee te maken?

Geef voorbeelden van maatregelen om problemen van leefbaarheid in je eigen regio op te lossen.

  • Welke voorzieningen kunnen de leefbaarheid verbeteren?
  • Hoe kan het milieu of de veiligheid worden verbeterd?
  • Waar zou meer onderhoud kunnen plaatsvinden?
  • Wie kunnen het straatbeeld verbeteren?
  • Hoe kan het contact tussen buren worden vergroot?

Multiculturele samenleving[bewerken]

Geef een verklaring voor de verspreiding van verschillende bevolkingsgroepen over Nederland.

Beschrijf de verdeling van de diverse bevolkingsgroepen over de grote steden (segregatie).

Wereldburgerschap[bewerken]

Beschrijf mondiale kwesties vanuit verschillende dimensies (sociaaleconomisch, cultureel, natuur, politiek).

Geef voorbeelden van de manier waarop je verbonden bent met de mondiale samenleving.

Duurzaamheid[bewerken]

Ecologische voetafdruk/draagkracht en natuur[bewerken]

Beschrijft jouw eigen milieugebruiksruimte en je vergelijk deze met anderen.

Beschrijf ecosystemen op verschillende schaalniveaus en je geef voorbeelden van gebieden waar de draagkracht van het natuurlijk milieu is overschreden.

Natuurlijke hulpbronnen[bewerken]

Beschrijft het huidige gebruik van natuurlijke hulpbronnen (water, voedsel en energie) op aarde en draag duurzame oplossingen voor de toekomst aan.

Broeikaseffect[bewerken]

Beschrijf de werking en gevolgen van het menselijk broeikaseffect voor verschillende gebieden.

Bevolking en ruimte[bewerken]

Bevolkingskenmerken[bewerken]

Beschrijft en verklaar het verloop van het model van demografische transitie in een land in fasen.

Beschrijft en verklaar spreiding van de bevolking op aarde.

Beschrijft en verklaar de groei van de wereldbevolking per macro-regio.

Migratie[bewerken]

Beschrijft en verklaar verschillende migratiestromen tussen gebieden.

Ruimtelijke ontwikkeling[bewerken]

Beschrijf verschillend ruimtegebruik in een gebied.

Verklaar conflicterend ruimtegebruik vanuit verschillende dimensies.

Benoem verschillende soorten Nederlandse steden (historisch, nieuwe steden, vinex) en vergelijkt de opbouw.

Beschrijf en waardeer tegenstellingen tussen ruimtegebruikers.

  • In welke gebieden in Nederland wonen veel mensen bij elkaar?
  • Welke gebieden in Nederland zijn juist minder dicht bevolkt?
  • Wat maakt bepaalde gebieden aantrekkelijk qua ligging?
  • Waarom wonen veel mensen graag dichtbij natuur of groen?
  • Welke steden zijn al heel oud en welke bestaan nog relatief kort?
  • Welke gebeurtenissen in het verleden hebben ervoor gezorgd dat mensen zich vestigden?
  • Wat is het 'model' van de stad?

Onderscheid de opbouw van de verschillende wijken in een Nederlandse stad.

  • Welke soorten wijken zijn er in de Nederlandse steden en dorpen?
  • Wanneer zijn deze wijken gebouwd en hoe snel is dit gegaan?
  • Hoe zien deze wijken er precies uit? (parkeerruimte, fietspaden, groen, bruggen, dijken, enz.)
  • Welke vormen hebben de straten wegen en hoe zijn ze met elkaar verbonden?
  • Ligt de wijk dicht of juist niet dicht bij een stad of stadskern?
  • Wat is het 'model' van de wijk?

Beschrijf en verklaar processen van ruimtelijke ontwikkeling in Nederland.

Onderscheidt de opbouw van de verschillende woningtypen in een Nederlandse stad.

Globalisering[bewerken]

Transport en vervoer[bewerken]

Beschrijf de gevolgen van de ontwikkelingen in de transporttechnologie op het wereldhandelssysteem.

Global shift[bewerken]

Beschrijft de verschuiving van het economisch zwaartepunt op wereldschaal na 1950.

Middelen van bestaan[bewerken]

Licht de gevolgen van de veranderende internationale arbeidsverdeling voor verschillende gebieden toe.

Arm en rijk[bewerken]

Ontwikkelingsgebieden[bewerken]

Beschrijft en verklaar verschillen tussen ontwikkelingsgebieden.

Beschrijft en verklaar de handelsrelaties tussen centrum, semi-periferie en periferie.

Beschrijf het Nederlandse ontwikkelingsbeleid en andere vormen van hulp.

Eigen regio/Nederland[bewerken]

Verklaar de verschillen tussen welvaart en welzijn in de eigen regio.

Grenzen en identiteit[bewerken]

Cultuur[bewerken]

Beschrijf de voornaamste cultuurgebieden op de wereld aan de hand van criteria.

Benoem criteria voor regionale identiteit.

Grenzen[bewerken]

Beschrijf en verklaar veranderingen van grenzen.

Europa[bewerken]

Beschrijft en waardeer Europa en de Europese Unie.

Economie[bewerken]

Wortelen en andere groenten te koop bij Ballard Sunday Farmers Market

In de economie houd men zich bezig met de keuzes en het gedrag van mensen, bedrijven en overheden. Wat wordt er geconsumereerd en geproduceerd? Hoe is het met de werkgelegenheid gesteld en welke keuzes worden er gemaakt over de verdeling en besteding van belastinggeld?

Schaarste[bewerken]

Keuzes maken[bewerken]

Consumeren[bewerken]

Ruil[bewerken]

Produceren[bewerken]

Geld[bewerken]

Markt[bewerken]

Productie[bewerken]

Omzet en winst[bewerken]

Consumentengedrag[bewerken]

Ruilen over de tijd[bewerken]

Levensloop[bewerken]

Geld[bewerken]

Gezinnen ruilen over de tijd[bewerken]

Samenwerken en onderhandelen[bewerken]

De overheid[bewerken]

Samenwerken[bewerken]

Risico en informatie[bewerken]

Moral hazard[bewerken]

Risico en beleggen[bewerken]

Ondernemingsvormen[bewerken]

Welvaart en groei[bewerken]

Ontwikkelingsgebieden[bewerken]

Belastingen[bewerken]

Economische groei[bewerken]

Europa[bewerken]

Goede tijden, slechte tijden[bewerken]

Werkloosheid[bewerken]

Wisselkoers[bewerken]

Conjucturele verschijnselen[bewerken]

Bronnen[bewerken]

Links[bewerken]


Informatie afkomstig van http://nl.wikibooks.org Wikibooks NL.
Wikibooks NL is onderdeel van de wikimediafoundation.