Veilig op het internet/Back-up

Uit Wikibooks

Een harde schijf in een PC bevat informatie meestal omvattend programma's en gegevens van de gebruiker(s). Door allerlei oorzaken kan de informatie op de harde schijf geheel of gedeeltelijk verminkt of onterecht verwijderd worden. Wanneer echter voordien een kopie van de informatie op de harde schijf is gemaakt, kan de informatie op de harde schijf na verminking of onterechte verwijdering hersteld worden. Zo'n kopie wordt meestal back-up genoemd.

[bewerk] Gevolgen van verminkte of ten onrechte verwijderde informatie

Indien de informatie m.b.t. computerprogramma's beschadigd is, zal de werking van de PC in meer of mindere mate verstoord zijn. Omdat meestal de originele programmatuur nog beschikbaar is en opnieuw geïnstalleerd kan worden, hoeft het ontbreken van een back-up geen echte ramp te zijn. Als een computer volledig opnieuw geïnstalleerd moet worden, kan dat wel heel tijdrovend en wellicht ingewikkeld zijn. Het terugzetten van een disk image of een volledige back-up is dan vaak veel eenvoudiger en sneller.
Indien informatie m.b.t. gegevens van de gebruiker(s) beschadigd is, kan de gebruiker belangrijke teskstdocument en/of afbeeldingen etc. kwijt zijn. Verminking of verlies van originele gegevens van een gebruiker kan zonder kopie onherstelbaar zijn. Denk bijvoorbeeld aan een digitale foto. Het reconstrueren van een tekstdocument is vaak wel denkbaar maar kan veel tijd en geheugenwerk vergen.

[bewerk] Oorzaken van verminking of onterechte verwijdering van informatie

Oorzaken - al dan niet in verband met internet - zijn:

• hardwarestoring zoals:
  • defecte harde schijf
  • falende electronica (eventueel ook tijdelijk bijvoorbeeld door oververhitting)
• menselijke fout zoals:
  • per ongeluk bestand verwijderd
  • muteren van een bestand heeft niet het gewenste resultaat opgeleverd, waardoor wens bestaat terug te gaan naar het origineel
• programmeerfout (bug) zoals:
  • bug in oorspronkelijke programma of in update
  • fout tijdens update
• mutaties door malware zoals:
  • verminking door virusinfectie
  • verwijdering door een Trojan horse

[bewerk] Soorten back-ups

Er zijn allerlei soorten back-ups:

• handmatige kopiën van bestanden
• disk images
• back-ups gemaakt met een back-up programma
  • volledig
  • volledig + aanvulling(en)

Een disk image heeft als voordeel dat het volledig terugzetten naar een harde schijf snel en eenvoudig gaat.

[bewerk] Hulpmiddelen m.b.t. back-ups

• standaard kopieerfuncties
• disk clone programma's zoals:
  • Acronis True Image
  • Symantec Ghost
  • Partition Image (open source)
• back-up programma's zoals
  • meegeleverd met Windows besturingssysteem
  • onderdeel van de dienst Windows Live OneCare
  • rsync (unix/linux)
  • zie verder Back-upprogramma's

Disk clone programma's krijgen steeds meer faciliteiten, die ook door back-up programma's worden geboden, zoals bijvoorbeeld het terugzetten van een enkele file.
Met het back-up programma van sommige varianten van Windows Vista (o.a. Ultimate) kan naar keuze zowel een disk image als een file back-up worden gemaakt.

[bewerk] Opslagmedia

De back-up kan - afhankelijk van het gekozen hulpmiddel - worden opgeslagen op:

• harde schijf
• CD-R(W)
• DVD-R(W)
• Floppy disk (alleen voor heel kleine omvang van handmatige kopiën)
• tape (niet in thuissituatie te verwachten)
• via internet
• flash geheugen (zoals USB-stick en SD-kaart)
• Blu-ray Disc

Als een harde schijf wordt gekozen als opslagmedium, heeft een externe harde schijf de voorkeur. Optische schijven zoals DVD en Blu-ray zijn handzamer om (elders) te bewaren.

[bewerk] Attentiepunten

[bewerk] Testen

Het is van groot belang af en toe te testen of het terugzetten van een kopie / disk image / back-upfile wel lukt. Daardoor weet je zeker(der) dat je back-ups bruikbaar zijn in geval van nood.

[bewerk] Veroudering

Wanneer je zeker wilt zijn dat je back-ups na langere tijd nog terug te zetten zijn, dien je rekening te houden met veroudering. Het kan zijn dat de hardware en/of software, welke nodig zijn voor het terugzetten, niet langer beschikbaar zijn of deugdelij functioneren. Ook kan het zijn dat de informatie op de opslagmedia na lange tijd verdwijnt. Na hoe lange tijd is vaak nauwelijks bekend.

[bewerk] Veilig bewaren

Het is zaak opslagmedia met back-ups op een veilige plaats te bearen om te behoeden voor beschadiging (bijvoorbeeld door brand) en voor diefstal.

[bewerk] Meerdere back-ups

Het is aan te raden om van echt belangrijke informatie een extra back-up te bewaren. Dit voor het geval de reguliere back-up niet blijkt terug te zetten.