Handboek MediaWiki/Wikitekst en HTML

Uit Wikibooks
Ga naar: navigatie, zoek

Inleidend
Installatie Nog vrijwel niets. Revisiedatum: onbekend
Geschiedenis van MediaWiki Zeer goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
MediaWiki toepassen
Wikitekst en HTML Goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Taalcodes Zeer goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Magische woorden Zeer goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Sjablonen Redelijk ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Extensies Goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
MediaWiki intern
Database-opbouw Goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Gebruikersgroepen Zeer goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Speciale pagina's Goed ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Monobook.js en Common.js Redelijk ontwikkeld. Revisiedatum: onbekend
Monobook.css en Common.css In ontwikkeling. Revisiedatum: onbekend

De MediaWiki-software gebruikt een eigen manier om tekst op te maken. Deze eigen commando's worden omgezet door de software naar XHTML zodat de verschillende browsers de tekst zo weergeven als bedoeld is.

Het idee achter de eigen manier voor tekstopmaak is om het makkelijker te maken om een artikel op te maken dan met (X)HTML het geval is. Mensen die ervaren zijn met (X)HTML kunnen het hier mogelijk mee oneens zijn.

Voor bepaalde zaken in de opmaak van een artikel bestaat geen specifieke wiki-opmaak, kijk daarvoor bij HTML in wikitekst.

Speciale wikicode[bewerken]

Secties[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Op deze manier worden secties gemaakt:

Nieuwe sectie
Subsectie
Sub-subsectie
==Nieuwe sectie==
===Subsectie===
====Sub-subsectie====

In (X)HTML wordt het zo gedaan:

<h2>Nieuwe sectie</h2>
<h3>Subsectie</h3>
<h4>Sub-subsectie</h4>
  • Het eerste niveau wordt in de meeste projecten gereserveerd voor de titel (=).
  • Een inhoudsopgave (TOC) zal automatisch verschijnen wanneer het artikel 4 of meer secties en/of subsecties bevat.
  • Er kunnen tot 6 (=) geplaatst worden, voor evenzovele sectieniveau's

Lijsten[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst
  • Een lijst maken wordt gedaan met een of meerdere sterren (*):
    • niveau 2
      • niveau 3
        • niveau 4

Een regel zonder ster in het bewerkingsscherm is tevens het einde van de lijst

* Een lijst maken wordt gedaan met een of meerdere sterren (*):
** niveau 2
*** niveau 3
**** niveau 4
Een regel zonder ster in het bewerkingsscherm is tevens het einde van de lijst

In (X)HTML wordt het zo gedaan:

<ul>
<li>Een lijst maken wordt gedaan met een of meerdere sterren (*):
<ul><li>niveau 2
<ul><li>niveau 3
<ul><li>niveau 4</li>
</ul></li></ul></li></ul></li></ul>
  • Er is een maximum van 4 niveau's
  1. Genummerde lijsten worden gemaakt met het teken (#)
    1. Tweede niveau, eerste punt
    2. Tweede niveau, tweede punt
      1. Derde niveau, eerste punt
  2. Eerste niveau, tweede punt
# Genummerde lijsten worden gemaakt met het teken (#)
## Tweede niveau, eerste punt
## Tweede niveau, tweede punt
### Derde niveau, eerste punt
# Eerste niveau, tweede punt

In (X)HTML wordt het zo gedaan:

<ol><li>Genummerde lijsten worden gemaakt met het teken (#)
<ol><li>Tweede niveau, eerste punt</li>
<li>Tweede niveau, tweede punt
<ol><li>Derde niveau, eerste punt</li>
</ol></li></ol></li>
<li>Eerste niveau, tweede punt</li></ol>
  • Het aantal mogelijke niveau's lijkt vrij oneindig te zijn (ik heb tot 14 uitgeprobeerd)

Inspringen[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Inspringen wordt gedaan met een dubbele punt

een keer inspringen
twee keer inspringen
  1. inspringen in combinatie met een lijst
: een keer inspringen
:: 2keer inspringen
:# inspringen in combinatie met een lijst

In (X)HTML wordt het zo gedaan:

<dl><dd>een keer inspringen
<dl><dd>twee keer inspringen</dd></dl>
<ol><li>inspringen in combinatie met een lijst</li></ol>
</dd></dl>
  • Een alternatieve manier om in te springen zou deze code zijn: &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Zet de nbsp (non braking space) aan het begin van de regel
  • Indien de dubbele punt (:) aan het begin van een zin dient te staan moet rondom de dubbele punt de <nowiki> meegegeven worden, dus <nowiki> : </nowiki> geplaatst worden
  • Met name bij overleg wordt de dubbele punt (:) gebruikt om de reacties van verschillende personen van elkaar te scheiden.
  • De <blockquote> lijkt op het inspringen en kan ook gebruikt worden (is echter HTML). Itt de dubbele punt (:) bewerkt dit ook een inspringen van de rechterkantlijn.

<nowiki>-code[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Een speciale code die op HTML-tags lijkt maar een speciale code voor Wikipedia is, is de nowiki-tag.

<strike>doorstrepen</strike> in plaats van doorstrepen

<nowiki><strike>doorstrepen</strike></nowiki>
  • De nowiki-tag wordt overal gebruikt waar men magische woorden, HTML-tags of wikitekst opschrijft, maar niet wil dat hij door de browser wordt geïnterpreteerd en uitgevoerd.

Horizontale lijn[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Een speciale wiki-code zorgt voor een horizontale lijn:

Voorbeeld1


Voorbeeld2

Voorbeeld1

----

Voorbeeld2

Om hetzelfde te bereiken met HTML-code moet het volgende worden ingegeven:

<p>Voorbeeld1</p>

<hr />

<p>Voorbeeld2</p>
  • Dit werkt alleen indien de vier streepjes aan het begin van een regel staan
  • Met de <hr />-tag wordt hetzelfde bereikt

Links[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Een speciale wiki-code zorgt voor een interne link (dat wil zeggen, binnen hetzelfde domein), dit gebeurt met twee blokhaken openen ( [[ ) en twee blokhaken sluiten ( ]] )

Handboek MediaWiki

[[Handboek MediaWiki]]

Om hetzelfde te bereiken met HTML-code moet het volgende worden ingegeven:

<a href="/wiki/Handboek MediaWiki"

title="Handboek MediaWiki">Handboek MediaWiki</a>
  • Een link naar een niet bestaand artikel is rood. Bestaat het artikel wel, dan is de kleur van het woord blauw (als tenminste in de Monobook.css geen andere kleuren zijn gedefinieerd).
  • Men kan ook linken naar andere wikimediaprojecten, dat gaat met het zetten van een letter met dubbele punt voor het te linken woord
    • b: of wikibooks: voor wikibooks
    • w: of wikipedia: voor wikipedia [[w:Hoofdpagina]]
    • n: of wikinews: voor wikinews
    • wikt: of wiktionary: voor wiktionary (wikiwoordenboek)
    • s: of wikisource: voor wikisource
    • q: of wikiquote: voor wikiquote
    • v: voor wikiversity
    • m: of meta: voor meta
    • commons: voor commons
    • wikispecies: voor wikispecies
    • chapter: voor de landelijke wikimedia organisatie
    • mw: voor MediaWiki
    • wikimedia: of foundation: voor de Wikimedia Foundation
    • mediazilla: of bugzilla: voor Bugzilla
    • incubator: voor Wikimedia Incubator

Al deze links verwijzen naar Nederlandstalige of internationale projecten.

Wil men linken naar een anderstalig project dan dient men een taalcode mee te geven, voorafgegaan door een dubbele punt, dus bijvoorbeeld: en:w:Main_Page brengt je naar de hoofdpagina van de Engelstalige wikipedia. Voor meer taalcodes zie taalcodes

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Een vorm van een interne link zorgt voor de interwikilink en bestaat uit twee blokhaken openen ( [[ ) de taalcode + een dubbele punt + het te linken woord twee blokhaken sluiten ( ]] )

Een voorbeeld hiervan kan niet worden gegeven. Het resultaat is namelijk een link benaamd met de betreffende taal (bijv. English) onder het kopje andere talen in de linker kantlijn.

[[en:Category:Help]]
  • Zie hier voor meer taalcodes
  • Indien voor de taalcode een dubbele punt wordt gezet, wordt een link binnen de tekst verkregen in plaats van in de linker kantlijn
Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Men kan ook een link maken naar een bepaalde pagina, maar dan deze link zichtbaar maken met totaal andere tekst (Engels:piped link):

Dit is in feite een link naar de help:Gebruik van links met een andere tekst

[[Help:Gebruik van links|Dit is in feite een link 
naar de ''help:Gebruik van links'' met een andere tekst]]

De HTML-tekst ziet er zo uit:

<p><a href="/wiki/Help:Gebruik_van_links" 
title="Help:Gebruik van links">Dit is in feite een 
link naar de <i>help:Gebruik van links</i> met een andere
 tekst</a></p>
  • Deze vorm van linken kan zeer misleidend zijn. Men volgt de link met een bepaalde verwachting, maar kan bedrogen uitkomen.

De spatie[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Een spatie aan het begin van een regel is in feite ook wikitekst:

Voorbeeld:

Een spatie aan het begin van een zin,
zorgt ervoor dat de tekst zo verschijnt
als dat het getypt wordt, echter wel met
een font die een vaste breedte voor
de letter neemt.

Voorbeeld:
 Een spatie aan het begin van een zin,
 zorgt ervoor dat de tekst zo verschijnt
 als dat het getypt wordt, echter wel met
 een font die een vaste breedte voor
 de letter neemt.


Om hetzelfde te bereiken met HTML-code wordt gebruik gemaakt
van de <pre>-tag:
<pre>
Voorbeeld:
 Een spatie aan het begin van een zin,
 zorgt ervoor dat de tekst zo verschijnt
 als dat het getypt wordt, echter wel met
 een font die een vaste breedte voor
 de letter neemt.
</pre>
  • Wanneer de regel te lang wordt, wordt hij niet afgebroken, dit betekent dus dat het scherm heel breed kan worden en dat er een navigatiebalk in de browser verschijnt. Dit is vervelend voor de leesbaarheid.
  • Gewone regels zouden dus niet met een spatie moeten worden gestart
  • Speciale karakters worden wel door de browser-software omgezet

De tilde[bewerken]

Zo ziet het eruit Dit is de ingegeven tekst

Tildes worden gebruikt voor het ondertekenen en geeft de naam (3 tildes), de naam + tijdsaanduiding (4 tildes) of alleen de tijdsaanduiding (5 tildes) weer. Drie, vier of vijf tildes worden door de wikisoftware omgezet in tekst en blijven dus niet achter in de opgeslagen code:

Voorbeeld:


Voorbeeld:
*~~~
*~~~~
*~~~~~

Iets dergelijks is niet te doen met HTML-code

  • er bestaat een speciaal knopje boven het bewerkingsscherm (met een soort handtekening erop) en deze geeft de code --~~~~ mee

HTML in wikitekst[bewerken]

HTML-tags[bewerken]

De volgende HTML-tags zijn toegelaten in wikitekst:

Voorbeeld

HTML-tag Uitleg Voorbeeld
<b> b staat voor bold=vet Voorbeeld
<big> Big staat voor groot. Door meerdere keren <big> te zetten rondom een woord, wordt hij meerdere keren vergroot Voorbeeld
<blockquote> Blockquote zorgt voor inspringen, zowel bij de linker- als bij de rechterkantlijn.

Voorbeeld

<br> <br> zorgt ervoor dat de tekst na de br op de volgende regel verder gaat Voorbeeld 1
Voorbeeld 2
<caption>
<center> center zorgt ervoor dat de tekst gecentreerd wordt weergegeven
Voorbeeld
<cite> cite staat voor citeren en wordt weergegeven als italic Voorbeeld
<code> code zorgt voor het weergeven als computercode Voorbeeld
<dd>
Voorbeeld
<div>
Voorbeeld
<dl>
Voorbeeld
<dt>
Voorbeeld
<em> De em zorgt voor nadruk op de opgemaakte tekst (italic) Voorbeeld
<font> Met font kan een bepaalde opmaak aan de tekst worden meegegeven in dit geval ziet het er zo uit: <font color=blue>Voorbeeld1<font> en <font size="3">Voorbeeld2<font> en <font FACE="Courier New">Voorbeeld3</font> Voorbeeld1 Voorbeeld2 Voorbeeld3
<h1> Sectietitel van het niveau 1 komt overeen met de wikicode =..=
Voorbeeld
<h2> Sectietitel van het niveau 2 komt overeen met de wikicode ==..==
Voorbeeld
<h3> Sectietitel van het niveau 3 komt overeen met de wikicode ===..===
Voorbeeld
<h4> Sectietitel van het niveau 4 komt overeen met de wikicode ====..====
Voorbeeld
<h5> Sectietitel van het niveau 5 komt overeen met de wikicode =====..=====
Voorbeeld
<h6> Sectietitel van het niveau 6 komt overeen met de wikicode ======..======
Voorbeeld
<hr> hr staat voor horizontal rule en zorgt voor een horizontale lijn tussen twee tekst(delen) Voorbeeld 1
voorbeeld 2
<i> De i staat voor italic en zorgt ervoor dat de tekst schuin wordt gezet Voorbeeld
<li> li geeft een lijst. Dit komt overeen met de wikicode * aan het begin van een regel
  • Voorbeeld
<ol>
Voorbeeld
<p> <p> geeft het begin van een paragraaf aan: Deze tekst: <p>Voorbeeld1</p><p>Voorbeeld2</p> geeft wat je ziet in de volgende kolom

Voorbeeld1

Voorbeeld2

<pre>
Voorbeeld
<rb> Voorbeeld
<rp> Voorbeeld
<rt> Voorbeeld
<ruby> Voorbeeld
<s> s is kort voor strike = doorstrepen, zie ook strike-tag Voorbeeld
<small> Voor small = kleiner. Door dit meerdere keren rond een woord te zetten wordt het evenzovele keren verkleind Voorbeeld
<strike> Voor strike = doorstrepen Voorbeeld
<strong> Strong staat voor sterk, en heeft (bijna) hetzelfde effect als bold (vet) Voorbeeld
<sub> Sub-tekst, dwz verkleind en een halve regel naar beneden verschoven VoorbeeldVoorbeeld
<sup> Sup-tekst, dwz verkleind en een halve regel naar boven verschoven VoorbeeldVoorbeeld
<table> Voorbeeld
<td> Voorbeeld nog toevoegen
<th> Voorbeeld nog toevoegen
<tr> Voorbeeld nog toevoegen
<tt> tt staat voor vaste tekstafstand en zorgt ervoor dat elke letter een gelijke breedte heeft (in de standaard tekstopmaak varieert de breedte van de letter) Voorbeeld
<u> Voor underline = onderstrepen Voorbeeld
<ul>
Voorbeeld
<var> var staat voor variabele en definieert het tekstgedeelte als variabele door het cursief te maken Voorbeeld

HTML commentaar[bewerken]

Commentaar kan ook in de wikitekst worden gegeven, echter alleen met HTML-opmaak.

Dit gebeurt dan met volgende code:


<!--
Commentaar tekst
-->

De tekst tussen de <!-- en --> is alleen in de onderliggende tekst te zien, niet in het uiteindelijke document.

Informatie afkomstig van http://nl.wikibooks.org Wikibooks NL.
Wikibooks NL is onderdeel van de wikimediafoundation.