Wikijunior:Scheikunde/Zuren en basen

Uit Wikibooks

[bewerken] Zuur?

Veel stoffen zijn zuur, sommige een beetje, sommige enorm. Je hebt maagzuur, citroenzuur en zure regen. Maar ook gewone stoffen als cola. Maar wat IS zuur?

Het is eigenlijk heel makkelijk. Het zijn gewoon waterstof ionen. Dat klinkt wel simpel, maar hoe zien ze eruit? Op heel veel stoffen (dus op de moleculen) zitten waterstof atomen. Als je zure moleculen oplost, laten de "zure" waterstof atomen los en gaan ze in de oplossing zitten, nu zijn het waterstof ionen. Bij sommige zure stoffen gaan de "zure" waterstof atomen van alle moleculen heel snel en gelijk allemaal in de oplossing zitten. Maar bij andere zure stoffen gaan er maar een paar "zure" waterstof atomen in de oplossing zitten. Dat is het verschil tussen een sterk zuur en een zwak zuur. Sterke zuren zijn gevaarlijk!

[bewerken] IJzer, roest en zuur

IJzer haal je uit de grond, je smelt het om en je kunt er van alles van maken. Maar ijzer kan niet tegen zuurstof. Dan gaat het roesten. Dan valt het uit elkaar. De enige manier om ijzer tegen roest te beschermen, is het beschermen tegen zuurstof, wat je kunt doen door er verf of lak overheen te doen.

Maar eerst moet het ijzer echt roestvrij zijn. Dan komt het zuur weer in het spel. IJzer kun je met zuur ontroesten. De zuurstof in de roest reageert met het zuur en verdwijnt. Dan komt het ijzer er weer roestvrij uit.

Maar als ijzer te lang in zuur hangt, verdwijnt niet alleen de roest, maar verdwijnt het ijzer ook.

[bewerken] Soorten zuur

[bewerken] Zoutzuur

Zoutzuur.

Zoutzuur is een oplossing van waterstofchloride in water. Dit zuur kookt bij 48 graden en het smeltpunt is 26 graden onder nul. Bij een hete dag in de Sahara zal dit spulletje dus verdampen, want daar kan het meer dan vijftig graden worden! Verder is het oplosbaar in water en is het kleurloos. Wist je trouwens dat je maagzuur eigenlijk ook zoutzuur is?

Zoutzuur wordt voor de volgende dingen gebruikt:

• staal schoonmaken
• er zit een heel klein beetje zoutzuur in het water in zwembaden

[bewerken] Salpeterzuur

Salpeterzuur kun je in bepaalde invalshoeken vergelijken met zoutzuur. Net als zoutzuur is ook salpeterzuur oplosbaar in water en bovendien kleurloos. Het bevriest bij -42 graden en kookt bij 86 graden, dus eerder dan water. Het verdampt dus als je dit in kokend water gooit. Doe dit maar niet thuis, het is levensgevaarlijk.

Salpeterzuur wordt voor de volgende dingen gebruikt:

• voor verf
• bij explosieven

[bewerken] Waterstoffluoride

Dit zuur kun je ook wel vloeizuur noemen. Dit zuur is zwakker dan de vorige twee zuren die we hebben behandeld. Het smelt bij -83°C en kookt bij 19,5°C. Dus in een huiskamer van ongeveer 20 graden zal dit zuur al verdampen!

Waterstoffluoride wordt voor de volgende dingen gebruikt:

• om aluminium en uranium schoon te maken
• als oplosmiddel

[bewerken] Cola

Jawel, je leest het goed, ook cola is zuur! Nu je het leest klinkt het misschien een beetje raar, maar het is waar. Je kunt het merken door het volgende proefje:

Proef: Schoonmaken met zuur
Benodigdheden: vies muntje, cola, glas Vul een glas met cola en doe daar het vieze muntje in en wacht 24 uur. Haal het muntje na 24 uur uit de cola en bekijk het resultaat!
Wat heb ik geleerd: cola is een zuur wat je kunt gebruiken om nikkel schoon te maken.

Cola wordt voor de volgende dingen gebruikt:

• om te drinken
• voor het proefje van net

Dit artikel is een beginnetje. U wordt uitgenodigd op bewerk te klikken om uw kennis aan dit artikel toe te voegen.

Hier kunnen een aantal fouten in zitten en er moet ook nog iets over basen bijkomen. Als u kunt meehelpen, niet aarzelen, DOEN!

Ischa1