Esperanto/Spelling en uitspraak 2
Uit Wikibooks
[bewerk] Het alfabet
Het Esperanto gebruikt de volgende 28 letters:
a b c ĉ d e f g ĝ h ĥ i j ĵ k l m n o p r s ŝ t u ŭ v z
A B C Ĉ D E F G Ĝ H Ĥ I J Ĵ K L M N O P R S Ŝ T U Ŭ V Z
Waarbij a, e, i, o en u vocalen (klinkers) zijn, en b, c, ĉ, d, f, g, ĝ, h, ĥ, j, ĵ, k, l, m, n, p, r, s, ŝ, t, ŭ en z consonanten (medeklinkers)
In het Esperanto moet elke geschreven letter duidelijk uitgesproken worden. Elke letter wordt in elke situatie ongeveer hetzelfde uitgesproken, en wel als volgt:
De klinkers:
Deze zijn allemaal even lang: ergens tussen kort en lang in.
a= de Nederlandse aa (maar korter)
e= Franse è
i= Nederlandse ie (maar korter)
o= Nederlandse oo (maar korter)
u= Duitse/Latijnse u => Nederlandse oe
De medeklinkers: Ook deze worden in elke situatie hetzelfde uitgesproken.
b, d, f, h, j, k, l, m, n, p, r, s, t en z zoals in het Nederlands c als ts in tsaar ĉ als ch in Engels child en Spaans chocolate (tsj) g als in Engels good, Frans guerre ĝ als j in John ĥ als ch in chloor ĵ als de j in Jean ŝ als ch in chocolade ŭ komt alleen maar in tweeklanken en na klinkers voor en klinkt als de de tweede w in wauw. Slechts heel sporadisch komt deze letter op andere plaatsen voor. v klinkt ongeveer als de Duitse w in wer, wie, wo, was (Iets tussen v en w)
[bewerk] Overige opmerkingen
De klemtoon valt altijd op de voorlaatste lettergreep (behalve dan in eenlettergrepige woorden)
patro vader
patrino moeder
Er is slechts één uitzondering op deze regel: in poëzie kan de laatste –o van een substantief (zelfstandig naamwoord) weggelaten worden en vervangen worden door een weglatingsteken. In dat geval valt de klemtoon op de laatste lettergreep.
patrino
patrin’
 |
De wijzigingen aan deze pagina van voor 15 april 2007 vallen alléén onder de GFDL, en niet onder de CC-BY-SA-licentie. U kunt de inhoud van deze pagina dan ook alleen onder de voorwaarden van de GFDL (her)gebruiken. Niet alle bijdragers van voor 15 april 2007 hebben hun werk vrijgegeven onder de dubbellicentie GFDL&CC-BY-SA. Kijk hier voor meer informatie. |
